Waterkwaliteit (pilot)

Inleiding pilot waterkwaliteit 💧

Volkstuinpark De Eendracht is door de Bond van Volkstuinders aangewezen als ‘pilotpark’ voor verbetering van de waterkwaliteit, in samenwerking met de Bond van Volkstuinders, gemeente Amsterdam en waterschap AGV (Amstel, Gooi en Vecht).

Samen verkennen we scenario’s en opties om het oppervlakte- en grondwater zo min mogelijk te vervuilen.

Deze pilot is niet vrijblijvend. Onvoldoende inzet of resultaat kan leiden tot consequenties.

Volgens dit stappenplan leggen we uit wat wij als tuinders zelf kunnen én moeten doen om de waterkwaliteit te verbeteren en behouden.

1. Benutten van regenwater en zuinig met drinkwater

A. optimaal benutten van regenwater

  • ’s Zomers wordt langdurige droogte nogal eens afgewisseld door felle hoosbuien.
  • Het is daarom slim om daar rekening mee te houden bij de inrichting van je tuin:
    – begroeide bodem (tegen uitdroging)
    – inheemse planten (kunnen beter tegen droogte)
    – een regenton (gebruik regenwater om planten te begieten in een droge periode)
    – misschien een wadi (deel van de tuin gebruiken als berging van overtollig water)
  • Lees meer over ‘benutten van regenwater’.

B. zuinig met (steeds schaarser wordend) drinkwater

  • Gebruik dit liever niet om te tuin mee te besproeien. Van april tot en met oktober is dit uitsluitend toegestaan tussen 7:00 en 10:00 uur en van 19:00 tot 22:00 uur.
    Deze regel te vinden op de pagina ‘voor tuinders’.
  • Afwassen in een teiltje heeft als voordeel dat je het gebruikte afwaswater – mits je ecologisch afwasmiddel (biologisch afbreekbaar en zonder giftige stoffen) gebruikt – op de tuintegels kunt leeggooien. Zo komt er minder afvalwater in de zakput terecht.
  • Douche niet te vaak en niet te lang. Gebruik daarbij ook voor ecologische producten, die meestal ook beter zijn voor de huid. Ook daarmee beperk je de belasting van de zakput.

2. Zakput(ten) en biologisch afbreekbare middelen

De tweede stap bestaat uit (a) grijswater niet lozen in de sloot en (b) uitsluitend biologisch afbreekbare middelen gebruiken. 

A. afvoerwater uit gootsteen en doucheputje niet lozen in de sloot

  • De afvoerleidingen met grijswater moeten naar een zakput (stapelput) worden geleid. Daar kan het afvalwater langzaam bezinken.

B. afvalwater zo min mogelijk vervuild

  • Er mogen geen etensresten, vetten/olie of niet-afbreekbare middelen in de zakput terechtkomen.
  • Veeg vuil serviesgoed en vette pannen eerst goed schoon met keukenpapier. 
  • Gebruikt afwaswater kan gewoon op de tuintegels worden weggegooid. Daardoor komt er minder afvalwater in de zakput terecht.
  • Gebruik ecologische (gifvrije) of in ieder geval biologisch afbreekbare producten:
    schoonmaakmiddelen (beslist geen chloor, ammonia of oplosmiddelen)
    verzorgingsproducten (handzeep, doucheschuim/gel, shampoo en haarconditioner)
  • Deze producten zijn vrijwel overal te verkrijgen. Ook de winkel heeft een steeds uitgebreider assortiment, zoals schoonmaakmiddelen en bijvoorbeeld handzeep.
  • Lees meer over (sepic tank) en zakput(ten)

3. Werking en onderhoud van septic tank en zakput(ten)

In een septic tank worden urine en ontlasting door bacteriën gezuiverd. Het systeem van septic tank (al dan niet in combinatie met een zakput) wordt vaak aangeduid als IBA (indviduele behandeling van afvalwater). Door gedeeltelijk gezuiverd water uit het laatste compartiment van de septic tank te laten bezinken in een zakput, kan het formaat van de septic tank zelf beperkt blijven.

Voor de tuinder is het prettig dat het toilet naar behoren functioneert. Daarnaast is de kwaliteit van het oppervlaktewater (sloot) is sterk afhankelijk van het goed functioneren van septic tank.

Het is dus belangrijk dat tuinders zorgvuldig omgaan met septic tank en stapelput(ten), namelijk (a) verstandig gebruik en (b) adequaat onderhoud. Lees hier een aantal aandachtspunten.

A. verstandig gebruik van de septic tank (toilet)

  • gebruik beslist géén chemische schoonmaakmiddelen (zoals bleekmiddel/chloor)
  • soda en azijn hinderen in grotere hoeveelheden ook de bacterële zuivering van toiletwater
  • spoel niet door na elk gebruik (of kies voor een kleine spoeling) zodat de tank niet snel vol is
  • toiletpapier verteert slecht in de tank, gooi dit liever niet in het toilet (maar in een afvalbakje)
  • overweeg jaarlijkse toediening van speciale bacterën (voor septic tank of IBA)
  • deze regels gelden óók voor de toiletten van het clubhuis en bestuursgebouw!

B. adequaat onderhoud van de septic tank (en zakput)

  • controleer of de afvoer van het ‘schone’ compartiment eindigt in een zakput (stapelput)
  • controleer jaarlijks de inhoud van de septic tank (en vooral of deze niet vol is)
    – als de septic tank te vol is, kan deze machinaal worden geleegd (en de inhoud afgevoerd)
  • overweeg om een deksel op de septic tank te leggen (in plaats van tegels of bouwsels)
  • de stapelput(ten) te vol is/zijn, komt er vervuild water in de sloot (dit is zeer ongewenst)
  • in principe moeten er twee zakputten zijn, een voor het afvalwater en een  de septic tank
  • bij waardebepaling (taxatie) van een tuin moeten septic tank en stapelput(ten) blootgelegd worden

4. Beperken van meststoffen in de sloot

meststoffen in de sloten (bladafval en kroos)

5. Sloot goed baggeren/schonen

goed baggeren (sloot schonen, in fasen)

Meer informatie

Foto

  • Henri Struylaart (2022)